Onderzoek ARAG: : Nederlander slecht op de hoogte van rechten bij ontslag

Dertig procent van de Nederlanders met een betaalde baan is onbekend met zijn of haar recht op een transitievergoeding, een financiële compensatie bij ontslag. Dat blijkt uit onderzoek van juridisch probleemoplosser ARAG onder ruim tweeduizend Nederlanders. Dertien procent geeft zelfs aan onbekend te zijn met de regels rondom ontslag zoals in de eigen arbeidsovereenkomst vermeld. 

“De werknemer doet zichzelf hiermee echt tekort”, vindt Sandra Bonestroo-van Zon, arbeidsjurist bij ARAG. “Wanneer je ouder bent dan achttien heb je in veel gevallen recht op een transitievergoeding. Ook wanneer je nog in je proeftijd zit of je tijdelijke contract niet wordt verlengd. De transitievergoeding is een belangrijk recht, oorspronkelijk bedoeld voor bijscholing in de transitie van werk naar werk. Al wordt de vergoeding ook vaak gebruikt als financieel hulpmiddel om een mogelijke periode zonder werk door te komen.”

Aanvragen juridische hulp

“Het is niet zo dat alle Nederlanders bij een beëindiging van het contract bij de pakken gaan neerzitten,” stelt Bonestroo-van Zon. Bijna de helft (49%  van hen geeft aan juridische hulp in te schakelen bij een ontslag of einde van het dienstverband. 43% doet dit bij onenigheid over uitbetaling van loon, vakantiegeld of overuren. Bonestroo-van Zon: “Opvallend is dat enorme verschillen bestaan per leeftijdscategorie. Zo is maar 27% van de Nederlanders van achttien tot vierentwintig jaar bereid juridisch hulp in te schakelen bij ontslag. Bij Nederlanders ouder dan 45 jaar is dit al 57%.”

Meer dan een kwart van de Nederlanders (28%) geeft aan juridische hulp niet eens te overwegen wanneer het aankomt op het dienstverband. “Een schrikbarend hoog percentage”, vindt Bonestroo-van Zon. “In de praktijk komen de werknemer en werkgever onderling meestal wel tot een overeenkomst. Een uitkomst met twee winnaars is natuurlijk altijd het prettigst. Wanneer een overeenkomst tussen beiden partijen echter uitgesloten lijkt, is het als werknemer altijd van belang je juridisch te laten informeren. Maar ook als je wel tot een oplossing komt, is het goed zo nu en dan je rechten te checken. Zo ben je altijd goed op de hoogte.”

Onwetendheid over uitkering

Niet alleen bij ontslag of beëindiging van het contract is sprake van veel onwetendheid, ook is veertien procent van de Nederlanders onbekend met zijn of haar rechten op een WW-uitkering. Bij jongeren onder de 24 jaar is dit zelfs een kwart. Bonestroo-van Zon: “Jongeren zijn een kwetsbare groep als het aankomt op ontslag. De informatievoorziening over een uitkering als zij werkloos worden moet daarom op orde zijn. Dat een kwart van hen hier geen weet van heeft, is dan ook echt te veel”.

Pandemie leidt tot meer bewustzijn

“De pandemie en de onzekerheid die hiermee gepaard gaat, leidt wel tot een verandering,” zegt Bonestroo-van Zon. Bijna dertig procent van de Nederlanders zegt zich sinds de start van de pandemie meer te hebben verdiept in hun rechten als werknemer. Onder jongeren is dit zelfs 37%. “Dit stemt mij positief”, zegt de ARAG-jurist. “In dit digitale tijdperk is het heel eenvoudig om kennis te vergaren over je rechten bij een ontslag. Als juridisch probleemoplosser proberen wij die drempel met bijvoorbeeld onze online Rechtcheck nog meer te verlagen. Hoe meer mensen op de hoogte zijn van hun rechten, hoe beter.”